“Seninle biz iki uzaylı gibiyiz sevgilim, Dünyalılardan hiçbir şey anlamıyoruz” demişti şair şiirinde…  Bu makalemizde uzaylı da olsa insan insandır fikrinden yola çıkarak Uzaylılar var mı? ve Uzaylıları nasıl buluruz? Sorularına yanıt arayacağız.

Uzaylılar Var mı?

İnsanlar her zaman uzaylıların eski radyo ve televizyon yayınlarından gelen dalgaları tespit edip Dünya’ya işgale geleceklerinden endişe duymuştur.

Peki gerçekten uzaylılar var mı?

Dünya’da yaklaşık 500 milyon yıldır bitki ve canlı yaşamının var olduğunu biliyoruz. Uzaylıların Dünya’yı bulmasının yolu bitkilerden geçiyor olabilir mi?

Bitkiler atmosferi oksijenle doldurma görevinin yanı sıra, kızılötesi radyasyonda görülebilen kendine özgü bir dalga boyu verir. Bu, diğer yaşamların galaksiyi tararken bulabileceği türden bir sinyaldir.

Üstelik sadece bitkiler değil diğer yaşam biçimleri de Dünya’yı tespit edecekleri sinyaller veriyor. Bizlerin de yeni bir gezegen keşfinden hemen sonra aradığımız, canlı yaşamının olup olmadığını belirten sinyallerdir.

Galileo Uzay Aracının Keşfi

NASA, Galileo uzay aracını Jüpiter’in yörüngesine girmek ve yıllarca gezegeni ve uydularını inceleme göreviyle 8 Ekim 1989’da fırlattı.

Gelin görün ki NASA, uzay aracını doğrudan Jüpiter’e göndermek üst kademe roketine sahip değildi. Bunun yerine, uzay aracına Jüpiter’e gidebilmesi için gerekli hızı verecek bir çeşit akıllı sinek manevrası planladılar.

Uzay aracı önce 10 Şubat 1990’da Venüs’e,  8 Aralık’ta Dünya’ya ve tam olarak iki yıl sonra da tekrar Dünya’ya doğru yol aldı.

Carl Sagan, Galileo’dan gelen resim ve verilere baktıktan sonra şu tarihi açıklamayı yaptı:

“Bol gaz halindeki oksijen kanıtı, görünür spektrumun kırmızı kısmında keskin bir emilim çizgisi ve geniş termodinamikte atmosferik metan içeren geniş bir dağılmış yüzey pigmenti bulgusuna ulaştık. ”

Daha basit bir anlatımla Galileo uzay aracı Dünya’daki yaşamın kendisini keşfetmişti.

Aslında, NASA’nın OSIRIS-REx misyonu yaptıkları benzer bir uçuş misyonunda bu deneyi tekrar yaptılar, Bu kez Dünya atmosferinde umduklarından daha fazla metan, oksijen ve ozon içerdiğini belirttiler.

Astronomlar bu deneyle bir kez daha Dünya’da yaşam olduğunu keşfettiler.

Uzaylıları Nasıl Buluruz?

Uzaydan elde ettiğimiz bulgularla Dünya’da yaşamın olduğunu saptayabiliyorken, aynı teknikle Dünya dışı bir gezegende yaşam bulabilir miyiz?

Bir başka deyişle uzaylıları nasıl buluruz?

Jack T. O’Malley-James ve Lisa Kaltenegger isimli iki araştırmacı “Dünya’nın Fotosentetik Kırmızı Çizgi Biyografisi için Zaman Çizelgesini Genişletmek” başlıklı makalesinde, geçmiş zamanlar boyunca  Dünya’nın farklı dönemlerde nasıl görüneceğini araştırıyor.

Bu araştırmayı daha iyi anlamak için Dünya üzerinde bir yolculuğa çıktığımızı hayal edelim. Hemen hemen kafamızı çevirdiğimiz her yerde bitkilerin var olduğunu görürüz. Son 500 milyon yıla baktığımızda klorofil (bitkilere yeşil rengini veren maddenin adı) her yere yayıldı ve her yer yeşil oldu.

Görünür dalga boylarında yeşil görünebilecek birçok şey vardır. Fakat bitkiler, kızılötesi spektrumda 700 – 750 nm dalga boylarında yansıtıcıdır. Bu özel dalga boyunda Dünya’ya bakıldığında kırmızı bir parıldama görürsünüz. Buna kırmızı çizgi adı verilir.

Ancak yayınlanan bu makaleye göre açık bir sinyal verecek olan sadece bitkiler değildir. Araştırmacılar, gezegenimizin dünya dışı yaşamlar gibi uzak gözlemcilere neye benzeyeceğini simüle etmek için Dünya’daki yaşamı zaman çeşitleri dönemlere ayırarak modelledi.

Bitkilerden önce, en başarılı yaşam formları liken, fotosentetik bakteriler ve mantarlar arasında ortak yaşamın olduğu bir koalisyondu. Bu likenlerle kaplı bir gezegen belirgin şekilde bir kırmızı çizgi görüntüsü sağlayacaktır.

Bundan önce göletleri kaplayan algler gibi siyanobakteriler, Dünya’nın bazı bölümlerini kapladığından dolayı baskın görünecekti ve bir kez daha kendi kırmızı çizgi sinyalini oluşturacaktı.

Uzaylılar Var mı? Uzaylıları Nasıl Buluruz? yazısı ilk önce Bilim Gemisi üzerinde ortaya çıktı.

Yeni Zelanda Canterbury Üniversitesi astronomları, milyonda bir rastlanan galaksimizin merkezine doğru, uzaktaki bir yıldız sisteminde Dünya benzeri süper gezegen keşfedildiğini duyurdular.

Dünya Benzeri Süper Gezegenin Özellikleri

Süper gezegenin özelliklerine baktığımızda Dünya ile ürkütücü benzerliklerin yanı sıra bazı büyük farklılıkları bulunmakta:

• Büyüklük açısından, Dünya kütlesinin yaklaşık dört katı.
• Süper gezegenin yıldızı loş bir cüce yıldız, hatta kahverengi bir cüce bir başka deyişle “başarısız yıldız” dır.
• Bir yıl yaklaşık 617 Dünya günü sürüyor.
• Güneşten çok daha az kütleli bir yıldızın etrafında dönüyor.
• Samanyolu Galaksinin merkezi yıldız çıkıntısının yakınında bulunuyor.
• Gezegene “OGLE-2018-BLG-0677” adı verildi.

Astronomlar bu bulgularını “The Astronomical Journal” dergisinde yayınladılar. Süper Dünya’nın keşfi bilim insanlarının “milyonda bir” olarak tanımladığı tesadüfi bir olaydı.

Dünya Benzeri Süper Gezegen Nasıl Keşfedildi?

Eşine milyonda bir rastlanan Dünya benzeri süper gezegen astronom ekibi tarafından direkt gözlemlenmedi. Yıldızıyla nasıl etkileşime girdiğini belirleyerek bile fark etmediler. Bunun yerine çekimsel mikro mercekleme tekniğiyle, çarpık ve büyütülmüş şekli nedeniyle keşfettiler.

Çekimsel mikro mercekleme, büyük nesnelerin etraflarındaki alanı çarpıtmasına dayanır. Bir teleskop, büyük bir nesne ve bir hedef doğru şekilde sıralandığında, büyük nesne, hedefin saçtığı ışığı büyütür.

Bununla ilgili Canterbury Üniversitesi’nden araştırmacıları “bu çok nadir bir olay, herhangi bir zamanda bir milyon yıldızdan sadece bir tanesi mercekleniyor.” açıklamasını yaptı.

Bu yeni gezegeni bulmak için; Şili, Avustralya ve Güney Afrika’da her 15 dakikada bir 100 milyon yıldızdan gelen ışığı ölçebilen üç özdeş teleskop kullanıldı.

Araştırma ekibinin lideri Antonio Herrera Martin, “Gezegenin ve ev sahibi yıldızın yer çekimi, daha uzak bir arka plan yıldızından gelen ışığın belirli bir şekilde büyütülmesine neden oldu. Işık bükme etkisini ölçmek için dünyaya dağıtılan teleskoplar kullandık” dedi.

“Süper Dünya” kategorisinde birçok yaşanılabilir gezegen vardır ama bu kategorideki bir gezegenin bizimkine benzeyeceğine dair bir garanti yok. NASA, süper dünyaları “Dünya’dan 10 kat daha büyük” olarak tanımlıyor, fakat su gezegenlerden buzlu olanlarına, esas olarak gazdan meydana gelenlerine kadar bileşimde değişiklik gösterebileceklerini söylüyor.

Dünya Benzeri Süper Gezegen Keşfedildi! yazısı ilk önce Bilim Gemisi üzerinde ortaya çıktı.

Avrupa Güney Gözlemevi (ESO) önderliğinde bir astronom ekibi sayesinde Dünya’ya en yakın kara delik keşfedildi!

ESO’nun Şili’deki La Silla Gözlemevi’ni kullanan ekip, bu kara deliği  Dürbün (Telescopium) takımyıldızında  bulunan  HR 6819 adındaki üçlü bir sistemde keşfetti.

En Yakın Kara delik

Daha önce, bilinen en yakın kara delik olan A 0620-00, 3.300 ışık yılı uzaklıkta ölçülüyordu. Bu ünvanı onun elinden alan, Dünya’dan sadece 1000 ışık yılı bulunan çok küçük ve çok sessiz bir kara delik keşfedildi.

Bir kara deliği, bulunduğu alanda huysuzlukları olmadığı sürece tespit etmek zordur çünkü herhangi bir tespit edilebilir radyasyon yaymaz ya da yansıtmazlar.

Ancak yeni keşfedilen bu kara delik HR 6819 adı verilen ikili bir sistem olduğu düşünülen iki B tipi anakol yıldızıyla üçlü bir yıldız sisteminde bulunuyor ve bu sistem çıplak gözle görülebiliyor.

Astronomlar, ikili yıldızlar üzerine yaptıkları araştırmalarda sistem gözlemlerine baktıklarında, ters giden bir şeyler buldu. Bu iki anakol yıldızın yörüngeleri ilginç bir şekilde çarpık görünüyordu.

Analiz ettiklerinde ise yörüngede birbirlerinin etrafında dans eden iki değil üç nesnenin olduğunu fark ettiler. Üçüncü nesne görünmez olduğu için, hiçbir şey olmasa bile kesinlikle bir şeyler var olduğunu düşündürdü.

Avrupa Güney Gözlemevi’nden astronom Thomas Rivinius bu ters giden şeyi farkedercesine  “Güneş’in kütlesinden en az dört kat daha fazla kütleye sahip görünmez bir nesne sadece bir kara delik olabilir bu nedenle bu sistem Dünya’ya bildiğimiz en yakın kara deliği içeriyor. ” dedi.

En Yakın Kara Deliğin Özellikleri

Güney Yarımküre’deki Dürbün takımyıldızında bulunan ve Güneş Sistemine en yakın kara deliğin özelliklerine yakından bakalım:

• Dünya’ya 1000 ışık yılı uzaklıkta
• HR 6819 adı verilen bir yıldız sisteminde yer alıyor. Bu sistemdeki yıldızlar 4.6 milyar yıllık Güneş’e kıyasla genç sıcak yıldızlardan oluşmakta.
• Yaklaşık 15 milyon yıl önce, bu yıldızlardan biri çok büyüdü ve çok ısındı yaşanan bu şiddetli sürecin ardından bir süpernova patlaması yaşadı. Bu patlamanın ardından bir kara deliğe dönüştü.
• Keşfedilen kara delik Minimum 4.2 Güneş kütlesinde olduğu tahmin ediliyor.

Ayrıca astronomlar Samanyolu Galaksisinde bu canavarlardan 100 milyon ila 1 milyar arasında olduğunu teorik olarak düşünüyor.

Harvard Üniversitesi Kara Delik Girişimi direktörü Avi Loeb ise bu konu hakkında “Büyük olasılıkla bundan daha yakın kara delikler var” dedi ve ardından şunu ekledi:

“Mutfağınızın küçük bir kısmını tararken bir karınca bulursanız, orada daha fazlası olması gerektiğini biliyorsunuz.”

Astronomlardan oluşan bir takım 2019 yılının Kasım ayının o soğuk gecesinde şimdiye kadar en büyük kara delik ünvanını eline alan “imkansız” bir kara delik olarak nitelendirilen LB-1 ‘i keşfetmişti.

Bu inanılmaz iki keşfin evrenimiz hakkında bize neler göstereceğini ve ne gibi keşiflere yol açacağı  ise şimdiden merak konusu olmuş durumda.

Dünya’ya En Yakın Kara Delik Keşfedildi! yazısı ilk önce Bilim Gemisi üzerinde ortaya çıktı.

En Büyük Kara Delik Keşfedildi

En Büyük Kara Delik Keşfedildi! Yanlış duymadınız. Çinli gökbilimciler Samanyolu’nda, mevcut yıldız evrimi modellerine göre var olamayacak kadar büyük bir kara delik keşfettiler.  İmkansız Karadelik (LB-1) olarak  adlandırılan bu kara delik, Dünya’dan 15 bin ışık yılı uzaklıkta ve Güneş’ten 70 kat daha büyük bir kütleye sahip.

 Profesör Liu. ‘’Ne gördüğümüze inanamadık, çok şaşırdık.’’ dedi.

Bilim adamları genellikle iki tür kara delik olduğuna inanıyor:

1. Çok büyük bir yıldızın kendi üzerine çökmesi oluşan, daha yaygın olan yıldız kara delikler. (Güneş’ten 20 kat daha büyük)
2. Güneş’ten en az bir milyon kat daha büyük ve kökenleri belirsiz olan süper kütleli kara delikler.

Mevcut teori, yıldızların hafif gazdan ağır metallere kadar çeşitli elementlerden oluştuğunu söylüyor. Daha hafif elementler çekirdekteki termal nükleer reaksiyonlarla daha ağır olanlara dönüştürülerek işlem sırasında büyük miktarda enerji açığa çıkar.

Ancak Einstein’ın ünlü denklemi e = mc2’ye göre, bir yıldızın kütlesi zamanla enerjiye dönüştürüldüğü için azalır ve bazı parçacıklar ayrıca güneş rüzgârından kaçabilir, böylece yıldız bir nötron yıldızı ya da bir kara delik haline gelmek için kararır ve çöker.

Bu teori doğruysa, güneşe benzer bir yıldız keşfedilen LB-1  adlı karadeliğe eşit bir kütleye sahip bir kara delik üretemezdi.

İmkansız Kara Delik ( LB-1 ) Keşfi ile Einstein Teorisi Çöküyor mu?

Şimdi teorisyenler, bu oluşumu açıklama zorluğunun üstesinden gelmek zorunda.

– Profesör  Liu

İmkanız Kara Delik (LB 1) Keşfi ile beraber Einstein teorisinin çöküp çökmediğini tam anlamıyla ifade etmek şimdilik zor görünüyor. Ancak teoride olası çatlaklar, yerçekimi dalgalarının tespiti ile 2015 yılında ortaya çıkmaya başlamıştı. Evrendeki bu yerçekimi dalgaları, güneşten 60 kat daha büyük bir kara deliğin varlığını öne sürdü, ancak GW150914 adı verilen evrendeki uzak bir bölgeye, güneşimizden çok farklı yıldızlara sahipti.

Çoğu bilim adamı, bunun tek bir yıldız yerine iki kara deliğin birleşmesi ve bu sayede yerçekimi dalgaları üretmesi sonucu oluştuğuna inanıyordu. LB-1‘in keşfi, insanların tekrar düşünmesini sağlamıştır.

Profesör Wu Xuebing, LB-1’in keşfinin sadece şanstan daha fazlası olduğunu söyledi.

O, Çin’in dünyanın en gelişmiş araştırma ekipmanlarından bazılarına sahip olduğunu, bu yüzden bilim adamlarının insan bilgisinin ilerlemesine katkı sağlamasının “zamanı geldiğini” söyledi.

“Bizi bekleyen birçok bilinmeyen var.” diyen, Profesör Wu Xuebing, Einstein’ın genel görelilik teorisinin yanlış olması pek mümkün olmasa da, En Büyük Kara Delik LB-1’in keşfi bunun içinde boşluklar olabileceğini öne sürüyor.

En Büyük Kara Delik Keşfedildi : İmkansız Kara Delik ! yazısı ilk önce Bilim Gemisi üzerinde ortaya çıktı.